Lezing: Hoe kunnen we zwarte gaten "horen"?

Lezing: Hoe kunnen we zwarte gaten "horen"?



Vrijdagavond 18 september 2026 van 20.00 tot 22.00 uur geeft Dr. Marc van der Sluys ( Nikhef ) een lezing:

Hoe kunnen we zwarte gaten "horen"?

De lezing is in Het Groene Huis te Amersfoort en wordt georganiseerd door Sterrenwacht Midden-Nederland.

De spreker zegt het volgende over zijn lezing:
Tot 2015 hadden we nog nooit direct een zwart gat waargenomen. Op 14 september van dat jaar is het voor het eerst gelukt om twee botsende zwarte gaten te 'horen', door middel van zwaartekrachtgolven. Dit was de heftigste gebeurtenis in het heelal tot dan toe waargenomen, en tegelijk een van de zwakste signalen. Om het minimale signaal op Aarde te kunnen opvangen moesten technici en wetenschappers het meest nauwkeurige meetinstrument ooit bouwen.

In deze lezing ga ik in op hoe we Lezing: Hoe kunnen we zwarte gaten "horen"?



Vrijdagavond 18 september 2026 van 20.00 tot 22.00 uur geeft Dr. Marc van der Sluys ( Nikhef ) een lezing:

Hoe kunnen we zwarte gaten "horen"?

De lezing is in Het Groene Huis te Amersfoort en wordt georganiseerd door Sterrenwacht Midden-Nederland.

De spreker zegt het volgende over zijn lezing:
Tot 2015 hadden we nog nooit direct een zwart gat waargenomen. Op 14 september van dat jaar is het voor het eerst gelukt om twee botsende zwarte gaten te 'horen', door middel van zwaartekrachtgolven. Dit was de heftigste gebeurtenis in het heelal tot dan toe waargenomen, en tegelijk een van de zwakste signalen. Om het minimale signaal op Aarde te kunnen opvangen moesten technici en wetenschappers het meest nauwkeurige meetinstrument ooit bouwen.

In deze lezing ga ik in op hoe we zwaartekrachtgolven kunnen detecteren en wat dit ons leert over zwarte gaten en neutronensterren, en waar deze bronnen vandaan komen. We kijken naar de circa 90 detecties die gedaan zijn met de huidige detectoren LIGO, Virgo en KAGRA, maar ook naar toekomstige detectoren als Einstein Telescope (die misschien in Nederland zal worden gebouwd), en de ruimtemissie LISA, die zwaartekrachtgolven met veel lagere frequenties zal kunnen waarnemen en daarmee heel andere bronnen, zoals dubbele witte dwergen en supermassieve zwarte gaten.


Over de spreker:

Marc van der Sluys promoveerde in 2006 aan de Universiteit Utrecht in theoretisch onderzoek naar compacte dubbelsterren en combineerde dat daarna met onderzoek naar de zwaartekrachtgolven van deze dubbelsterren die gedetecteerd kunnen worden met detectoren als LIGO, Virgo en de toekomstige LISA-missie. Hij is momenteel onderzoeker en docent sterrenkunde aan de Universiteit Utrecht en bij Nikhef in Amsterdam. Hij is ook de maker van de website https://hemel.waarnemen.com, waar informatie voor een breed publiek te vinden is over wat er zoal aan de sterrenhemel gebeurt en hoe je dat met eenvoudige middelen (blote oog, verrekijker, amateurtelescoop) kunt zien. kunnen detecteren en wat dit ons leert over zwarte gaten en neutronensterren, en waar deze bronnen vandaan komen. We kijken naar de circa 90 detecties die gedaan zijn met de huidige detectoren LIGO, Virgo en KAGRA, maar ook naar toekomstige detectoren als Einstein Telescope (die misschien in Nederland zal worden gebouwd), en de ruimtemissie LISA, die zwaartekrachtgolven met veel lagere frequenties zal kunnen waarnemen en daarmee heel andere bronnen, zoals dubbele witte dwergen en supermassieve zwarte gaten.


Over de spreker:

Marc van der Sluys promoveerde in 2006 aan de Universiteit Utrecht in theoretisch onderzoek naar compacte dubbelsterren en combineerde dat daarna met onderzoek naar de zwaartekrachtgolven van deze dubbelsterren die gedetecteerd kunnen worden met detectoren als LIGO, Virgo en de toekomstige LISA-missie. Hij is momenteel onderzoeker en docent sterrenkunde aan de Universiteit Utrecht en bij Nikhef in Amsterdam. Hij is ook de maker van de website https://hemel.waarnemen.com, waar informatie voor een breed publiek te vinden is over wat er zoal aan de sterrenhemel gebeurt en hoe je dat met eenvoudige middelen (blote oog, verrekijker, amateurtelescoop) kunt zien.



Praktische informatie:

Locatie: Het Groene Huis te Amersfoort.
Adres: Schothorsterlaan 21, 3822 NA Amersfoort.
Datum: Vrijdag 18 september 2026.
Tijd: 20:00 uur (de zaal opent om 19:30 uur) tot 22:00 uur.
Toegang: €7,50 – Leden gratis!
Aanmelden en kaartjes kopen via Eventbrite Link:
https://www.eventbrite.nl/e/hoe-kunnen-we-zwarte-gaten-horen-tickets-1985229047522?aff=tva




Vriendelijke groet,
Belal Shadid
Namens P&O werkgroep
Sterrenwacht Midden-Nederland
Foto ter Illustratie Credit: https://www.black-holes.org/images/lensing/ParaHighRes.png